Chương 5/166
Thứ 5 chương Ăn là có điều kiện
Audio chương này hiện không khả dụng.
Chương 5: Ăn cũng phải có điều kiện
Ít nhất cũng không đến nỗi phải ăn trấu nuốt rau, Phỉ Tiềm tự an ủi mình.
Nuốt một miếng bánh kê, lại bưng bát canh thịt dê lên hớp một ngụm. Tuy nguyên liệu thời cổ đại đều là tự nhiên, không hề có chất bảo quản, hương vị cũng thuộc hàng thượng hạng, nhưng Phỉ Tiềm vẫn không nhịn được mà khẽ thở dài.
Thịt dê hầm với nước muối rồi thêm vài nhánh quế như thế, ở thời Hán đã được xem là món ngon hiếm có, người bình thường còn chưa chắc ăn nổi.
So với lúc mới tới thời Hán phải ăn cơm đậu thì đã khá hơn nhiều rồi.
Nhưng ăn nhiều kiểu này rồi, giờ đến cả nồi nước có chút váng mỡ rắc bột ngọt của hậu thế hắn cũng thấy nhớ...
Còn nào là thịt quay hai lần, thịt sợi hương cá, phu thê phế phiến, thủy chử ngưu nhục, gà Cung Bảo, đậu phụ Ma Bà của Tứ Xuyên;
Cá Tây Hồ dấm chua, tôm nõn Long Tỉnh, thịt hầm xốp giòn, canh rau thuần Tây Hồ, viên thịt Kim Lăng, tam bộ áp của vùng Tô Chiết;
Rồi Phật Khiêu Tường, La Hán Trai, Long Phượng Yến, Thiêu Vĩ Yến...
Những món ngon từng ăn ở hậu thế, giờ nghĩ lại cũng chỉ có thể ngẫm mà thôi, rồi nuốt nước miếng liên hồi.
Trong quá trình phát triển của ẩm thực Hoa Hạ, bất kỳ món ăn nào được sáng tạo ra cũng đều có liên hệ mật thiết với sức sản xuất và công cụ sản xuất của thời đại đó.
Phỉ Tiềm vốn tưởng rằng, với kinh nghiệm của một kẻ mê ăn đã từng lang thang khắp phố lớn ngõ nhỏ đời sau, ít nhất cũng có thể sánh ngang ngự trù ở phương diện ẩm thực. Nếu không thì làm đầu bếp cũng chẳng thành vấn đề. Nào ngờ vừa đối diện với những dụng cụ nhà bếp lạc hậu đã bị đả kích đến thương tích đầy mình.
Ẩm thực Trung Hoa đời sau dựa trên ba yếu tố then chốt: bếp có thể khống chế hỏa hầu, chảo có khả năng dẫn nhiệt tốt và nguồn dầu thực vật dồi dào.
Chỉ khi hội đủ ba điều kiện ấy, các món ăn mới trở nên phong phú, các phương thức chiên, xào, nấu, rán mới ngày càng đa dạng.
Người Hung Nô, Tiên Ti là dân du mục. Đừng nói thời Hán, đến tận Đường Tống họ vẫn chưa có loại bếp thành thục. Trước mặt chỉ là một đống lửa, thức ăn hoặc nướng hoặc nấu, ngoài ra chẳng còn cách nào khác.
So ra, người Hán vẫn khá hơn một chút. Ngoài nướng và nấu còn có hấp, hầm các loại. Nhưng vẫn vô cùng đơn điệu.
Ví như món ăn ngự dụng nổi tiếng nhất của hoàng gia. Các ngươi biết đó là món gì không?
Ngũ Đỉnh Phanh!
Thời Hán Vũ Đế, Chủ Phụ Yển từng nói:
“Đại trượng phu sống không được hưởng ngũ đỉnh thực, chết thì để ngũ đỉnh phanh thân cũng đáng!”
Nghe thật khí thế.
Nhưng đừng tưởng Ngũ Đỉnh Phanh là món ăn tinh xảo cầu kỳ gì.
Thực ra chỉ là dùng năm chiếc đỉnh đồng lớn đun nước luộc thịt mà thôi...
Lý tưởng thì rất đầy đặn, hiện thực lại vô cùng gầy gò.
Thời Hán còn chưa có chảo sắt. Chảo sắt phải tới đời Đường mới xuất hiện.
Đỉnh là vật chỉ chư hầu mới được dùng. Đa số người thời Hán nấu ăn bằng phủ đồng hoặc vò gốm. Thành nồi dày cộp, bụng nồi tròn vo, hai quai nhỏ làm tay cầm. Khi nấu, nhiệt độ quai và đáy nồi chẳng khác nhau bao nhiêu. Ai chưa luyện Thiết Sa Chưởng thì đừng mơ chuyện xóc nồi, lật nồi, cẩn thận lại làm vỡ luôn cái nồi.
Nhân tiện nói thêm, dầu thực vật thời Hán cực kỳ hiếm.
Phổ biến nhất chỉ có dầu vừng. Mà vừng là do Trương Khiên mang từ Tây Vực trở về nên còn gọi là Hồ Ma, tức hàng nhập khẩu.
Giá cả đắt tới mức khỏi phải nói.
Ban đầu Phỉ Tiềm cũng từng nuôi chí lớn trong giới mỹ thực.
Nhưng lần hắn tuyên bố món ăn hiện tại quá tệ, muốn tự tay làm một bữa ngon thì Phúc thúc đã để hắn tùy hứng đúng một lần.
Khi nhìn thấy Phỉ Tiềm đổ cả dầu vừng đắt đỏ vào phủ đồng, khóe mắt Phúc thúc đã co giật liên hồi.
Đến lúc thấy hắn vì phủ đồng quá dày, khó khống chế hỏa hầu mà xào một mớ rau xanh thành từng khúc than đen, Phúc thúc hoàn toàn mất sạch kiên nhẫn.
Từ đó, tên phá gia chi tử này bị tước luôn quyền bước vào bếp.
Một ngôi sao tương lai của giới mỹ thực cứ thế lụi tàn.
Tuy nhiên, nếu chỉ là cải tiến trong phạm vi nhỏ thì Phúc thúc vẫn chấp nhận.
Ví như bánh kê. Hấp chín tạo hình xong rồi nướng sơ lại. Phúc thúc thấy cách này rất được. Sau khi nướng bánh thơm giòn và ngon miệng hơn hẳn.
“Thiếu lang quân nhà ta quả thật thông tuệ.”
Hoặc như món thịt dê luộc.
Cho thêm vài nhánh quế vào hầm chung để khử mùi gây. Phúc thúc cũng rất tán thành. Hơn nữa mỗi lần cho quế vào, ông đều lén lút thực hiện, chỉ sợ người khác học mất bí phương của thiếu lang quân nhà mình.
Thức ăn thời cổ đại quả thực rất thiếu thốn.
Chính vì thế mà chỉ có tầng lớp thượng lưu và người cầm quyền mới có đủ lương thực để ăn uống no đủ, thân hình phương phi phúc hậu, thứ mà người đời gọi là “có phúc tướng”.
Một trong những mong muốn của Phúc thúc là thấy Phỉ Tiềm béo lên đôi chút.
Ông luôn cho rằng sau trận bệnh nặng, Phỉ Tiềm đã gầy đi quá nhiều.
Mỗi lần ăn cơm, Phỉ Tiềm đều gọi Phúc thúc cùng ăn, nhưng lần nào ông cũng chỉ cười ha hả rồi lắc đầu.
Đối với ông, nhìn thiếu lang quân ăn ngon còn vui hơn tự mình ăn.
Chỉ cần thiếu lang quân ăn ngon, ngủ yên, khỏe mạnh vô bệnh vô tai, đó đã là chuyện vui nhất.
Cũng may Phỉ Tiềm đã bán được vài món đồ lưu ly.
Nếu không thì đừng nói thịt dê luộc, ngay cả cơm đậu cũng chưa chắc ăn nổi.
“Ai... giá mà có ớt thì tốt rồi. Không làm được thủy chử ngưu nhục thì làm thủy chử ngư cũng được. Thủy chử dương nhục cũng hay mà...”
Nhắc đến thịt bò, Phỉ Tiềm chợt nhớ ra một chuyện, bèn hỏi:
“Phúc thúc, hôm qua Thôi tiểu lang quân có đưa danh thiếp tới, mời ta mấy ngày nữa tới sơn trang của hắn tụ họp. Ngươi thấy chuyện này...”
Trên danh thiếp, Thôi Hậu nói chủ yếu là ngắm cảnh sơn dã, uống trà thanh đạm, đàm luận kinh nghĩa, luận bàn học vấn. Cuối thư mới tiện nhắc đến việc gần đây trong trang có một con bò bị ngã chết, thuận tiện mời Phỉ Tiềm tới dùng bữa.
Dù triều đình nhà Hán nghiêm cấm tùy tiện giết trâu cày, nhưng “ngã chết” thì dĩ nhiên không tính là giết.
Ở thời Hán, được ăn một bữa toàn ngưu yến chẳng khác gì hậu thế ăn một bữa Michelin cao cấp. Người thường căn bản không có cơ hội.
Cho nên lời mời của Thôi Hậu đã được xem là rất có thành ý.
“Thôi gia...” Phúc thúc chần chừ một lát rồi nói: “Ngoài phố có tin đồn rằng ở thành bắc có một nhà lương thiện sở hữu khối thúy ngọc gia truyền. Thôi gia nhìn trúng, nhất quyết muốn mua mà không được. Chẳng bao lâu sau, con trai nhà ấy lại bị tố cáo cấu kết với tàn đảng Khăn Vàng, bị bắt vào ngục. Cả nhà chạy vạy khắp nơi cũng vô ích. Sau có người chỉ điểm, đem ngọc dâng cho Thôi gia, lúc ấy mới nhận được phán quyết rằng điều tra không đủ chứng cứ...”
“Còn nghe nói Thôi Hậu giao hảo với không ít du hiệp trong thành, trong trang cũng có rất nhiều hảo thủ...”
Phỉ Tiềm nhíu mày:
“Nói vậy thì lần này không đi sẽ tốt hơn?”
Phúc thúc lắc đầu.
“Thôi gia dù sao cũng là dòng dõi Tư Đồ tiền triều, trong triều còn có nhiều quan hệ. Nếu thiếu lang quân vô cớ từ chối, e là không ổn.”
Ngẫm lại cũng đúng.
Dù Thôi gia đã sa sút nhưng lạc đà gầy vẫn lớn hơn ngựa béo. Không phải một chi thứ của Phỉ gia ở Hà Lạc như hắn có thể đối kháng.
Nếu đặt vào thời hiện đại thì giống như một gia tộc cấp quốc gia mời một công chức dự bị tới dự tiệc. Nếu còn làm cao không đi thì hậu quả chỉ có thể tự hiểu.
Ở thời Hán, không nể mặt người khác là chuyện rất nghiêm trọng.
Có khi bằng hữu lập tức trở thành cừu nhân.
Ví dụ điển hình nhất chính là Điền Phẫn và Đậu Anh thời Hán Vũ Đế...
Nói tới nói lui, rốt cuộc vẫn phải đi.
Phỉ Tiềm hơi đau đầu.
Nếu những chuyện Phúc thúc kể là thật, vậy lời mời đột ngột của Thôi gia quả thật có mùi vị tiên lễ hậu binh.
Giống như năm xưa họ để mắt tới khối thúy ngọc ấy, bây giờ có lẽ thứ họ nhìn trúng là kỹ thuật chế tác lưu ly.
Mà nói thật, nếu đến bước bất đắc dĩ phải giao kỹ thuật ra ngoài thì liệu có phát sinh hiệu ứng cánh bướm nào không?
Nếu Thôi gia lòng tham không đáy thì sao?
Phỉ Tiềm không khỏi âm thầm chửi thề.
Tại sao trong tiểu thuyết, những kẻ xuyên không khác tùy tiện phát minh thứ gì cũng thành công, từ hoàng đế đến dân chúng đều thiện lương chất phác, ai cũng tin tưởng họ?
Còn hắn chỉ mới làm ra chút lưu ly đã bị người ta để mắt tới, lúc nào cũng phải lo an nguy của bản thân.
Đây là cái vận khí gì chứ?
Chỉ có thể gặp chiêu phá chiêu thôi.
Rất nhiều việc còn chưa chuẩn bị xong. Chạy trốn lúc này thì quá sớm.
“Nếu đã tránh không khỏi, vậy thì đi!”
Phỉ Tiềm hạ quyết tâm.
Coi như đây là một lần khảo nghiệm nho nhỏ.
Nếu loại khảo nghiệm này còn không vượt qua được thì dựa vào đâu sinh tồn giữa thời đại đầy những nhân vật lợi hại kia?
Có điều, có lẽ cũng nên bắt đầu qua lại với bản gia.
Cá lớn nuốt cá bé, cá bé ăn tép.
Nếu mình là con tép thì cứ tìm một con cá lớn làm chỗ dựa là được.
“Đúng rồi, Phúc thúc. Sơn trang của Thôi gia ở đâu? Cách thành bao xa?”
“Biết chứ. Không xa đâu. Ra cửa bắc chừng tám chín dặm, dưới chân Bắc Mang Sơn là tới.”
Phỉ Tiềm gật đầu.
“Vậy cũng không xa...”
Nhưng Bắc Mang Sơn...
Sao cái tên này nghe quen tai thế nhỉ?
(Hết chương)