Thứ 149 chương Quyển hai Thâm tình Năm mươi Tiểu nhân thường ưu tư

Chương 149: Quyển Hai - Thâm Tình, Năm Mươi Kẻ Tiểu Nhân Thường Lo Âu

Sau tiết Thanh Minh mồng tám tháng ba, tộc trưởng Đinh thị là Đinh Dị liên tiếp đến gặp gia chủ sáu họ Toàn, Chu, Cố, Phạm, Đỗ, Đới, phân tích lợi hại, yêu cầu Thất Tính liên thủ tố cáo Chử Văn Khiêm về việc mở rộng huyện học và tham ô trái pháp luật. Trong đó, Chu thị và Phạm thị vốn muốn khoanh tay đứng nhìn, nhưng Đinh Dị nói:

“Việc kiểm tịch, cắt bỏ thổ đoạn từ trước đến nay chỉ nhằm vào hàn môn, không nhằm vào sĩ tộc. Nay Chử thị vì tư thù mà muốn tra xét nghiêm ngặt trang viên Đinh thị, điều tra số hộ ẩn phụ trong trang viên ta. Nếu chư vị không chịu liên thủ chống lại, cho rằng đây chỉ là việc riêng của Đinh thị, vậy Đinh thị chúng ta chỉ đành giao nộp toàn bộ ẩn hộ, tạm thời khuất phục Chử thị. Nhưng ngày sau của chư vị e rằng cũng chẳng dễ sống. Việc này vốn là một vinh cùng vinh, một tổn cùng tổn.”

Đỗ Tử Cung vốn đã được Đinh Dị bí mật báo cho biết chuyện sáu họ hàn môn được liệt vào sĩ tịch, trong đó có con rể ông ta là Tôn Thái của Lang Gia Tôn thị. Hơn nữa, Trần thị ở Tiền Đường sắp được liệt vào sĩ tộc, trong khi Chử thị còn định dựa vào chuyện chứa chấp lưu dân, trốn thuế để chèn ép Trần thị. Thất bại của Chử thị gần như đã có thể đoán trước, bèn nói:

“Chử thị năm ngoái âm thầm giúp Lỗ thị mạo nhận sĩ tịch, thật là làm mất mặt sĩ tộc. Nay lại mượn việc công để trả thù riêng. Hạng người như vậy thì làm sao tạo phúc cho hương lý được? Nếu Đinh Xá Nhân bị ép giao nộp ẩn hộ, thể diện sĩ tộc Tiền Đường đều sẽ mất sạch. Đỗ thị ta e cũng phải giải tán một phần lưu dân đã thu nhận, tránh để Chử thị nắm được nhược điểm.”

Đỗ Tử Cung đã nói như vậy, Chu thị và Phạm thị liền đồng ý liên thủ tố cáo Chử Văn Khiêm. Bảy họ sĩ tộc Tiền Đường cùng ký tên dâng thư lên Thứ sử Dương Châu là Vương Thuật, yêu cầu điều tra Chử Văn Khiêm, người đang tạm quyền huyện lệnh Tiền Đường, về tội tùy tiện mở rộng huyện học và bao che cho Lỗ thị mạo nhận sĩ tịch.

Chử Văn Khiêm hoàn toàn không biết đại họa sắp đến.

Sáng sớm ngày mười ba tháng ba, ông ta sai Ngô huyện úy dẫn ba mươi bộ cung thủ đến Trần Gia Ổ bắt tộc trưởng Trần thị là Trần Hàm cùng Lai Phúc, Nhiễm Thịnh, Kinh Nô và những người khác.

Khi Ngô huyện úy dẫn người tới Trần Gia Ổ thì trời đã gần giờ Ngọ. Chỉ thấy bên ngoài ổ bảo đen nghịt người, ít nhất năm sáu trăm người tụ tập, khiến hắn giật nảy mình.

Chẳng lẽ Trần thị muốn tụ tập dân chúng chống lệnh quan phủ?

Tộc nhân Trần thị cộng thêm tá điền cũng chỉ hơn trăm người, sao ở đây lại có nhiều người đến vậy?

Ngô huyện úy không dám làm theo lời Chử Văn Khiêm, xông tới bắt người ngay. Hắn ra lệnh cho thuộc hạ dừng lại từ xa, rồi dẫn hai tên tư lại đến gặp tộc trưởng Trần thị là Trần Hàm.

Đám tá điền bên ngoài ổ bảo không chịu nhường đường. Người đông thế mạnh, mặc cho Ngô huyện úy có bày quan uy thế nào cũng chẳng ai thèm để ý.

Đúng lúc đôi bên đang giằng co ồn ào thì Trần Thượng, Lưu tộc trưởng cùng vài vị tộc trưởng của những thứ tộc trong huyện đi ra từ cổng lớn ổ bảo.

Trần Thượng hỏi:

“Ngô huyện úy đến đây có việc công gì?”

Ngô huyện úy đáp:

“Phụng mệnh Chử phủ quân, mời Trần tộc trưởng đến huyện nha để hỏi vài chuyện.”

Trần Thượng nói:

“Gia phụ tuổi cao, cứ để ta thay ông đến nghe hỏi.”

Nói xong liền cùng mấy vị tộc trưởng khác chia nhau lên xe bò, ung dung rời Trần Gia Ổ tiến về huyện thành. Phía sau mấy chiếc xe bò là hàng trăm tá điền lục tục theo sau.

Ngô huyện úy trợn mắt, vội vàng dẫn người quay về, vừa cho người chạy trước báo tin lên huyện nha, vừa nghiêm giọng hỏi:

“Các ngươi định làm gì?”

Trần Thượng ngạc nhiên đáp:

“Chẳng phải tại hạ đang theo ngươi đến huyện nha sao? Chẳng lẽ Ngô huyện úy còn muốn trói ta đi nữa?”

Ngô huyện úy nổi giận:

“Chử phủ quân chỉ truyền gọi một mình ngươi. Ngươi tụ tập nhiều người như vậy là muốn làm gì?”

Trần Thượng đáp:

“Đám tá điền này tự muốn vào huyện thành, liên quan gì đến tại hạ?”

Ngô huyện úy biết không ngăn nổi, chỉ đành hậm hực nói:

“Trần Thượng, lần này tụ chúng sinh sự, Trần thị các ngươi chính là kẻ cầm đầu!”

Nói rồi hắn lập tức cưỡi ngựa dẫn đám bộ cung thủ chạy trước tới bến đò Phong Lâm. Qua sông xong, hắn sai đò tạm thời không được quay lại bờ nam, rồi vội vã trở về huyện nha bàn đối sách với Chử Văn Khiêm.

Nghe xong, Chử Văn Khiêm nổi giận:

“Để bọn chúng qua sông thì đã sao? Bản huyện kiểm tịch theo phép công, xử sự công bằng. Trần thị muốn tụ chúng gây chuyện thì cứ để chúng gây. Chuyện càng lớn, tội của Trần thị càng nặng!”

Ông ta lập tức sai người quay lại bến đò Phong Lâm cho Trần Thượng cùng mọi người qua sông. Đồng thời điều động năm mươi bộ cung thủ của huyện tập kết chờ lệnh, lại điều năm mươi bộ khúc trong trang viên Chử thị đến đề phòng đám tá điền bị Trần thị kích động kéo tới huyện nha.

Đúng lúc Chử Văn Khiêm đang liên tiếp hạ lệnh thì một tín sứ do Chử Kiệm phái tới cưỡi ngựa cấp tốc vào huyện nha, trình lên một phong mật thư.

Chử Văn Khiêm đọc thư xong, hồi lâu không nói nên lời.

Năm ngày trước, Chử Kiệm đã biết việc sáu họ hàn môn được nhập sĩ tịch đã thành định cục. Chiếu lệnh đã ban xuống, các quan viên của Phổ Điệp Ty, Từ Bộ và Lại Bộ chẳng bao lâu nữa sẽ đến Tiền Đường. Từ tháng ba trở đi, Trần thị Tiền Đường cũng sẽ chính thức được liệt vào hàng sĩ tộc.

Đêm nhận được tin, Chử Kiệm thức trắng. Sáng hôm sau như già đi mười tuổi, cuối cùng hiểu rằng chuyện này không thể cứu vãn được nữa.

Một khi Trần thị đã nhập sĩ tịch, thì mọi thủ đoạn mà ông ta chuẩn bị để hãm hại Trần thị đều thành vô dụng. Những tội danh như chiếm hữu ruộng tốt quá mức, nuôi ẩn hộ, chứa lưu dân... đều không còn ý nghĩa. Chử thị không thể tiếp tục lấy chuyện đó để chèn ép Trần thị nữa, chỉ còn cách nhẫn nhịn.

Vì thế Chử Kiệm lập tức viết thư cho cháu mình là Chử Văn Khiêm, lệnh cho hắn dừng ngay việc truy xét kiểm tịch Trần thị, đuổi về ba hộ nông dân tự canh đã đến huyện nha tố cáo Trần thị, đồng thời tìm cách hòa hoãn với Trần thị.

Đặc biệt là đối với Trần Thao Chi, khi cần thiết phải nhún nhường chiều ý. Việc kiểm tịch năm nay cứ như mọi năm, không cầu lập công, chỉ cầu không mắc lỗi, tuyệt đối không được tiếp tục xung đột với Đinh thị.

Chử Kiệm quyết đoán thay đổi chủ ý rất nhanh, nhưng ông ta không biết rằng thế cục Tiền Đường đã hoàn toàn vượt khỏi tầm khống chế. Hơn nữa, đơn cáo trạng liên danh của bảy họ sĩ tộc đứng đầu là Đinh thị đã ngày đêm gấp rút chuyển tới Dương Châu.

Hôm ấy Chử Văn Bân cũng ở huyện nha. Thấy đường huynh đọc thư xong thì ngây người, vội hỏi:

“Đã xảy ra chuyện gì?”

Chử Văn Khiêm hoàn hồn, lập tức sai người chạy tới bến đò Phong Lâm, không được ngăn đám tá điền qua sông nữa.

Ngô huyện úy thấy Chử Văn Khiêm đổi ý liên tục như trở bàn tay, không khỏi âm thầm lắc đầu:

“Vì sao phủ quân lại thay đổi chủ ý?”

Chử Văn Khiêm đưa thư cho Chử Văn Bân xem rồi nói:

“Trần thị Tiền Đường đã được liệt vào sĩ tộc.”

Chỉ một câu ấy thôi đã như rút cạn toàn bộ sức lực của hắn. Cả người Chử Văn Khiêm đều suy sụp.

“Trần thị Tiền Đường nhập sĩ tịch rồi!”

Ngô huyện úy vừa kinh ngạc vừa ghen tức.

Lúc này, Trần Thượng, Lưu tộc trưởng và những người khác đã sang đến bờ bắc sông Tiền Đường. Họ không vội tiến vào huyện thành mà đứng chờ đám tá điền vượt sông từng tốp.

Hai chiếc đò mỗi chuyến chỉ chở được khoảng sáu mươi người. Muốn đưa hết năm sáu trăm người từ bờ nam sang phải mất gần hai canh giờ.

Lần thứ hai Chử Văn Khiêm phái tư lại đến truyền lời thì Trần Thượng đã sang tới bờ bắc. Tư lại biết không ngăn được nữa nên đành quay về báo tin.

Chử Văn Khiêm hoàn toàn hoảng loạn, không biết ứng phó thế nào. Vẫn là Ngô huyện úy từng trải hơn, tiến lên hiến kế:

“Phủ quân, việc đã ầm ĩ đến mức này rồi. Đã không thể xử trí Trần thị nữa thì phải mau chóng dàn xếp ổn thỏa. Nếu không ép cũng không ép nổi, đến khi mọi chuyện vỡ lở sẽ rất phiền phức.”

Chử Văn Khiêm liên tục gật đầu:

“Đúng, đúng. Nhưng phải dàn xếp thế nào đây?”

Ngô huyện úy đáp:

“Phủ quân nên đích thân đứng ra giải thích rõ mọi chuyện. Trừng phạt ba nông hộ vu cáo kia hai mươi trượng, coi như cho Trần thị một lời giải thích.”

Chử Văn Khiêm trầm mặc hồi lâu rồi gật đầu:

“Chỉ còn cách ấy.”

Nhìn đường đệ Chử Văn Bân đang ngồi bên cạnh ngơ ngác, hắn thực sự chán nản đến cực điểm.

Đến lúc hoàng hôn, hơn năm trăm tá điền hàn môn kéo tới ngoài cửa nam huyện thành Tiền Đường như một dòng người dài bất tận.

Chử Văn Khiêm dẫn thuộc lại dựng lều ngoài cổng thành, mời Trần Thượng, Lưu tộc trưởng cùng những người đứng đầu đám tá điền vào trướng nói chuyện, thừa nhận chuyện tố cáo là do tiểu nhân vu hãm, nay đã điều tra rõ ràng.

Sau đó, ba tá điền vu cáo được áp giải tới trước mặt mọi người và bị đánh phạt ngay tại chỗ, kêu khóc thảm thiết.

Trần Thượng vẫn bình thản. Hắn biết Chử Văn Khiêm chắc chắn đã nhận được tin sáu họ được nhập sĩ tịch, vì vậy thái độ mới thay đổi đột ngột như vậy.

Đám tộc trưởng hàn môn và thứ tộc đứng đầu là Lưu tộc trưởng yêu cầu Chử Văn Khiêm phải đăng ký toàn bộ ẩn hộ của các nhà họ thành tá điền hợp pháp, đồng thời cam kết không được tùy tiện ép dân dời đi nơi khác, cũng không được tự ý nâng bậc hộ đẳng để tăng thuế.

Cái gọi là hộ đẳng chính là chế độ phân cấp hộ dân dựa trên ruộng đất và tài sản để đánh thuế. Cũng giống như ruộng đất được chia thành tam đẳng cửu phẩm, hộ dân cũng bị phân loại.

Tư lại và nha sai thường cố ý nâng bậc hộ dân để uy hiếp đòi tiền lụa. Kẻ nào chịu đút lót thì bị xếp loại trung hạ đẳng. Ai không chịu thì bị đẩy lên hạng nhất phẩm thượng thượng hộ. Hộ dân càng bị xếp hạng cao càng phải chịu sưu thuế nặng, càng dễ bị bóc lột.

Chử Văn Khiêm vốn không muốn chuyển toàn bộ ẩn hộ hàn môn thành tá điền được đăng tịch. Bởi tá điền đăng tịch phải nộp thuế trực tiếp lên châu quận, huyện không thể giữ lại. Còn ẩn hộ thì không có tên trong sổ sách của châu quận, quan lại địa phương nắm rõ lai lịch nên dễ bề mưu lợi.

Đó vốn là lệ cũ ai cũng ngầm hiểu, đúng như câu: nước quá trong thì không có cá.

Nhưng Lưu tộc trưởng và những người khác kiên quyết đòi giao nộp toàn bộ ẩn hộ. Chử Văn Khiêm không thể thoái thác, đành phải chấp thuận.

Đồng thời, hắn còn sai người từ trang viên Chử thị chở tới mấy xe táo khô và bánh hấp, thết đãi hơn năm trăm tá điền ăn một bữa no nê, rồi dùng lời lẽ mềm mỏng khuyên nhủ họ trở về bờ nam sông Tiền Đường.

Nhớ đến lời thúc phụ trong thư rằng phải nhẫn nhục chịu đựng, hôm sau Chử Văn Khiêm đích thân tới Trần Gia Ổ xin lỗi tộc trưởng Trần thị là Trần Hàm, nhận lỗi mình đã nghe lời tiểu nhân, suýt nữa gây nên đại họa.

Sau đó, Chử Văn Khiêm lại lên Ngọc Hoàng Sơn gặp Trần Thao Chi, nói rằng Trần Thao Chi là Hiếu Liêm của huyện, là bậc đại hiền. Bản thân hắn làm huyện lệnh nên muốn đến thỉnh giáo bậc hiền đức trong huyện về những điều được mất trong việc trị chính để tạo phúc cho dân chúng.

Trong lều cỏ trên Ngọc Hoàng Sơn, Trần Thao Chi lặng im nghe hắn nói. Khóe môi vẫn giữ nụ cười nhàn nhạt, phong thái nho nhã lễ độ.

Nhưng vừa nghe Chử Văn Khiêm nói muốn tới trước mộ mẫu thân mình để tế bái, Trần Thao Chi lập tức từ chối.

Hắn không muốn kẻ mặt phấn lòng đen, khẩu thị tâm phi ấy quấy nhiễu sự yên nghỉ của mẫu thân mình.

Huống chi tên đàn ông bốn mươi sáu tuổi hèn hạ này trước kia còn từng có ý muốn cưới tẩu tẩu hắn, chỉ nhìn thôi cũng khiến người ta chán ghét.

Bị từ chối, Chử Văn Khiêm ấm ức quay về, trong lòng thầm nghĩ:

“Trần Thao Chi, ngươi chẳng qua chỉ mới là một sĩ tộc mới nổi mà thôi. Có gì đáng tự cao? Đợi ta cùng thúc phụ bàn bạc xong rồi sẽ tính tiếp. Chẳng lẽ lại để mặc Trần thị các ngươi phách lối như thế sao?”

Nhưng sau sự kiện hơn năm trăm tá điền hàn môn kéo nhau thỉnh nguyện lần này, uy tín của Chử Văn Khiêm với tư cách huyện lệnh đã gần như mất sạch.

Mà hắn còn chưa kịp hoàn hồn thì một nguy cơ lớn hơn nữa đã kéo tới.

Ngày mùng tám tháng tư, đoàn hơn trăm quan lại và sai dịch Dương Châu do tân Thứ sử Vương Thiệu dẫn đầu tiến vào Tiền Đường.

Đi cùng còn có Chử Kiệm, người đang tạm quyền Ngô quận thái thú.

Suốt dọc đường, sắc mặt Chử Kiệm xám như tro đất. Hắn nhiều lần muốn trình bày với Vương Thiệu nhưng đều bị làm ngơ.

Vương Thiệu là người con trai thứ năm của Vương Đạo, nhũ danh Đại Nô. Ông dung mạo tuấn mỹ, phong độ và tiết tháo đều xuất chúng, rất được Hoàn Ôn trọng dụng.

Vốn dĩ chuyện mở rộng huyện học chỉ là việc nhỏ, không cần vị phó tá của Thứ sử phải đích thân tới xử lý.

Vương Thiệu tới đây chủ yếu là vì muốn gặp Trần Thao Chi.

Nghe nói Trần Thao Chi tinh thông thư họa, âm nhạc, cờ vây, thanh đàm, mọi mặt đều xuất sắc. Lại còn có tin đồn thiên kim của Lục Nạp là Lục Uy Nhị đem lòng cảm mến hắn.

Điều đó thực sự khiến Vương Thiệu vô cùng hiếu kỳ.