Thứ 126 chương Quyển hai Thâm tình 27 Lựa chọn

Chương 126: Quyển Hai - Thâm Tình (27): Lựa Chọn

Theo lời khuyên của danh y Dương Tuyền ở Quảng Lăng, Trần mẫu Lý thị nên ăn nhiều sơn tra. Bấy giờ mới đầu tháng bảy, sơn tra trồng còn chưa chín hẳn, nhưng sơn tra rừng đã có thể hái ăn được. Trần Thao Chi dẫn theo Nhiễm Thịnh và Lai Đức đi khắp các dãy núi quanh Tây Hồ, hái được mấy sọt sơn tra rừng. Những quả sơn tra ấy nhỏ như quả lê con, màu sắc tươi tắn, quả đỏ quả vàng, óng ánh như từng hạt mã não, đẹp đến mức khiến người ta không nỡ ăn.

Mỗi ngày Trần mẫu Lý thị ăn hơn mười quả sơn tra, nhưng sơn tra khá chua, răng bà không chịu nổi. Trần Thao Chi bèn nhờ thê tử của Lai Phúc là Tằng Ngọc Hoàn thái mỏng sơn tra, phơi khô rồi nghiền thành bột, trộn với bột mì tinh và mật ong, vo thành sơn tra hoàn cho mẫu thân dùng hằng ngày. Thuốc do lão tăng Chi Mẫn Độ kê cũng được uống đều đặn mỗi ngày, nhưng dường như không có hiệu quả rõ rệt, bệnh tình của bà vẫn chẳng khá hơn.

Trần Thao Chi thầm nghĩ:

"Mẫu thân tuổi đã cao, loại bệnh tim bẩm sinh này vốn không thể chữa khỏi hẳn. Chỉ cần bệnh tình không nặng thêm đã là may mắn lắm rồi. Điều duy nhất ta có thể làm lúc này là khiến mẫu thân vui vẻ hơn một chút. Hy vọng Tứ bá phụ và Tam huynh sớm mang tin tốt về chuyện khôi phục hộ tịch sĩ tộc. Mẫu thân từng nói, khi phụ thân còn sống, mỗi lần nhắc đến việc Trần thị Tiền Đường sa sút thành hàn môn đều thở dài không thôi. Nếu tin vui ấy truyền đến, không biết mẫu thân sẽ vui mừng đến mức nào."

Chớp mắt đã tới ngày mùng bảy tháng bảy.

Đó là tiết Khất Xảo, cũng là ngày của các thiếu nữ. Chỉ tiếc hôm ấy thời tiết không đẹp, mây đen dày đặc. Tới chạng vạng tối thì sấm chớp đùng đoàng, mưa lớn đổ xuống.

Tiểu Thiền và Thanh Chi vô cùng thất vọng. Hai người đã chuẩn bị sẵn lễ vật để tế bái Thiên Tôn Chức Nữ cầu khéo tay, nào là nhãn, táo đỏ, hạt phỉ, lạc, hạt dưa, trà, rượu cùng các loại trái cây, vậy mà gặp trận mưa như thế này thì còn làm lễ ngoài trời kiểu gì được nữa.

Thời Đông Tấn, truyền thuyết về Nguyệt Lão vẫn chưa lưu truyền rộng rãi. Cho nên Thiên Tôn Chức Nữ ngoài việc ban cho các thiếu nữ sự thông tuệ và đôi tay khéo léo, còn đảm nhận việc chủ trì nhân duyên chốn nhân gian, ban cho những thiếu nữ thành tâm tế bái một mối lương duyên mỹ mãn. Chức Nữ cùng Ngưu Lang bị Ngân Hà chia cách, nên cũng phát đại nguyện chúc phúc cho những nữ tử si tình nơi nhân thế.

Sau bữa cơm chiều, Tiểu Thiền và Thanh Chi tắm gội sạch sẽ rồi vào phòng ngủ của Trần mẫu Lý thị ngồi trò chuyện với lão chủ mẫu. Trần Thao Chi cũng dẫn Tông Chi và Nhuận nhi tới đó.

Nhuận nhi hỏi:

"Tiểu Thiền tỷ tỷ, bao giờ mới làm lễ Khất Xảo vậy? Nhuận nhi cũng muốn bái Thiên Tôn Khất Xảo."

Tiểu Thiền nghe tiếng mưa lúc mau lúc chậm ngoài lầu, mất cả hứng thú, đáp:

"Trời mưa thế này, chẳng thấy trăng cũng chẳng thấy sao, còn khất xảo thế nào được? Năm nay xem như chẳng cầu được khéo tay rồi."

Thanh Chi cười nói:

"Nhuận nhi nương tử thông minh như vậy, còn cần khất xảo sao?"

Nhuận nhi đáp:

"Nhuận nhi thấy Sửu thúc là người thông minh nhất. Nhuận nhi muốn cầu Thiên Tôn cho mình học được vẽ tranh, chơi cờ vây và thổi tiêu."

Tiểu Thiền bật cười:

"Học những thứ đó cần gì đi cầu Thiên Tôn, cứ cầu Sửu thúc của ngươi là được."

Trần Thao Chi mỉm cười:

"Nhuận nhi định sau khi cầu Thiên Tôn xong, ngủ một giấc tỉnh dậy là cái gì cũng biết hết, đỡ mất công học chứ gì."

Trần mẫu Lý thị bật cười:

"Trên đời nào có chuyện tiện lợi như thế. Muốn học được những thứ ấy, vẫn phải chuyên tâm khổ luyện mới được."

Nhuận nhi bị nói trúng tâm sự, đỏ mặt đáp:

"Vậy thì Nhuận nhi sẽ chăm chỉ học theo Sửu thúc. Nhưng Tiểu Thiền tỷ tỷ với Thanh Chi tỷ tỷ định cầu Thiên Tôn điều gì?"

Hai người còn chưa kịp trả lời thì lão nha hoàn Anh Cô đã cười nói:

"Chắc là cầu nhân duyên đấy."

Tiểu Thiền và Thanh Chi đều đỏ mặt phủ nhận, nói rằng mình chỉ cầu được tâm linh thủ xảo, nữ công thêu thùa ngày càng thuần thục hơn mà thôi.

Trần mẫu Lý thị hỏi:

"Lão phụ hồ đồ rồi, quên mất không hỏi. Năm nay Tiểu Thiền và Thanh Chi bao nhiêu tuổi rồi?"

Thanh Chi đáp:

"Ta hai mươi mốt tuổi, còn Tiểu Thiền tỷ tỷ hơn ta một tuổi."

Trần mẫu gật đầu:

"À, vậy đều đã qua hai mươi rồi. Đến tuổi nên lấy chồng sinh con cả rồi. Lão phụ sẽ để ý giúp hai đứa, nếu có nhà nông sung túc nào có con cháu thích hợp thì sẽ liệu cho hai đứa một mối hôn sự tử tế."

Tiểu Thiền vội nói:

"Lão chủ mẫu, Tiểu Thiền muốn hầu hạ người cả đời, chăm sóc Tông Chi và Nhuận nhi trưởng thành, quyết không rời khỏi Trần gia."

Thanh Chi cũng gật đầu theo.

Lý thị chợt nhớ ra hai người vốn vẫn thuộc hộ tịch Đinh thị, chuyện cưới gả còn phải được tộc trưởng Đinh thị đồng ý và ký chuẩn mới được. Bà bèn nói:

"Để hôm khác bảo Thao Chi tới nói với Ấu Vi một tiếng, xem ý tứ gia chủ Đinh thị thế nào. Con gái lớn rồi cũng phải lấy chồng thôi."

Tiểu Thiền cuống đến mức suýt trào nước mắt, Thanh Chi cũng nói quyết không rời Trần gia.

Trần Thao Chi an ủi:

"Hai vị tỷ tỷ không cần gấp. Mẫu thân ta đâu có ép hai người gả đi. Chuyện này cũng phải do chính các vị bằng lòng mới được."

Trần mẫu cười:

"Đúng vậy. Chẳng lẽ lão phụ lại nỡ ép các ngươi xuất giá?"

Nhuận nhi buồn bã nói:

"Nếu hai vị tỷ tỷ lấy chồng thì Nhuận nhi sẽ không còn được gặp nữa, Nhuận nhi sẽ rất buồn."

Tiểu Thiền và Thanh Chi đồng thanh:

"Không gả, không gả. Chúng ta sẽ ở lại với Nhuận nhi."

Trần Thao Chi chuyển chủ đề:

"Ta thấy cơn mưa này rồi sẽ tạnh, mây tan ra là có thể nhìn thấy trăng và sao thôi."

Nhưng lần này hắn đoán sai. Mưa lớn kéo dài suốt đêm, có xu thế không ngừng nghỉ. Có điều thời tiết oi bức trước đó lại trở nên mát mẻ, mùa thu thật sự đã đến rồi.

Đợi mẫu thân ngủ, Trần Thao Chi lên thư phòng tầng ba đọc sách luyện chữ. Thời gian gần đây, thứ hắn chuyên tâm nghiên cứu nhất là 《Tiêu Thị Dịch Lâm》 và 《Trang Tử Chú》 của Quách Tượng.

Đặc biệt là học thuyết "Độc Hóa Luận" trong 《Trang Tử Chú》. So với huyền học của Vương Bật và Hà Yến đang thịnh hành đương thời, học thuyết của Quách Tượng tự thành một phái. Ông phản đối bản thể luận lấy "vô" làm gốc của Vương Bật, cho rằng huyền học không phải để bàn chuyện tồn tại của tự nhiên hay thế giới khách quan, mà là để giải quyết vấn đề sinh mệnh và đời sống tinh thần của con người. Vấn đề bản thể và cảnh giới tâm linh liên hệ chặt chẽ với nhau. Cảnh giới "Huyền Minh" của Quách Tượng là một tầng tinh thần vượt lên trên đạo đức thông thường. Từ đó có thể hiểu vì sao nhiều danh sĩ Ngụy Tấn lại làm ra những hành vi kinh người, vượt khỏi khuôn phép đạo đức thế tục như câu "phi Thang Vũ nhi bạc Chu Khổng".

Đêm nào Trần Thao Chi cũng đọc sách tới khuya. Thanh Chi đưa Tông Chi và Nhuận nhi đi nghỉ, còn Tiểu Thiền ở lại bên cạnh khâu vá. Thỉnh thoảng nàng ngước mắt nhìn Trần Thao Chi chăm chú đọc sách dưới ánh đèn, trong lòng cảm thấy bình yên, ấm áp lạ thường. Nàng nghĩ, nếu có thể sống như vậy cả đời cũng không tệ.

Cuối giờ Hợi, Tiểu Thiền giục:

"Tiểu lang quân, nên nghỉ ngơi rồi."

Bỗng Trần Thao Chi nhướng mày, chăm chú lắng nghe rồi vui mừng nói:

"Mưa tạnh rồi!"

Hắn vội bước ra hành lang, nhìn lên bầu trời rồi reo lên đầy vui sướng:

"Mây đen tan rồi, ta nhìn thấy trăng!"

Tiểu Thiền chạy tới.

Trần Thao Chi hỏi:

"Tiểu Thiền tỷ tỷ còn muốn bái Thiên Tôn không?"

Tiểu Thiền đáp:

"Chưa qua giờ Tý, vẫn còn là ngày mùng bảy tháng bảy, vẫn có thể tế bái."

Trần Thao Chi cười:

"Vậy được, ta sẽ giúp tỷ tỷ."

Hắn đưa ba chiếc kỷ án bằng gỗ trinh nam viền tơ vàng lên sân thượng tầng ba. Tiểu Thiền bày các loại lễ vật đã chuẩn bị sẵn lên đó, đặt lư hương rồi châm hương. Sau một thoáng do dự, nàng nói:

"Ta đi gọi Thanh Chi. Nàng ấy chắc chắn không muốn bỏ lỡ lễ Khất Xảo."

Thanh Chi mắt còn ngái ngủ nhưng vừa tới nơi đã vui vẻ reo lên:

"Thật sự nhìn thấy trăng rồi! Tiểu Thiền tỷ tỷ đúng là gặp vận may."

Trần Thao Chi đứng một bên chắp tay nhìn hai người cung kính tế bái Thiên Tôn. Dù mưa đã tạnh nhưng bốn phía chân trời vẫn đầy mây. Chỉ có một khoảng trời quang phía tây Thiên Tâm là không bị mây che khuất, vừa đủ để nhìn thấy một vầng thượng huyền nguyệt trong trẻo như vừa được nước mưa gột rửa, bên cạnh còn lác đác vài vì sao mờ.

Trần Thao Chi chợt nhớ tới Lục Uy Nhị, thầm nghĩ:

"Không biết bên Ngô Quận thời tiết thế nào. Uy Nhị có chờ được đến khoảnh khắc mây tan trăng hiện này không?"

Vừa lúc Tiểu Thiền và Thanh Chi làm lễ xong thì một đám mây lớn lại kéo tới, che mất mặt trăng. Hai người vui mừng khôn xiết, liên tục nói mình gặp vận may, rồi ghé đầu thì thầm với nhau, khúc khích cười mãi.

...

Dương Tuyền từng dặn Trần mẫu Lý thị phải tránh nhiễm phong hàn. Nhưng thể chất người già vốn suy yếu, thực khó phòng bị. Đêm Thất Tịch mưa dầm liên tục, trời chuyển lạnh, quả nhiên bà bị cảm mạo, ho khan và sốt nhẹ.

Sau khi uống mấy thang Tiểu Sài Hồ Thang, cơn sốt đã lui nhưng cơn ho phải kéo dài nửa tháng mới khỏi hẳn.

Dẫu cảm mạo đã khỏi, thân thể bà lại suy nhược thấy rõ. Chỉ từ tầng một lên tầng hai đã thở dốc không thôi. Vừa ngồi xuống là ngủ gật, đến khi lên giường lại trằn trọc khó ngủ. Điều này khiến Trần Thao Chi vô cùng lo lắng.

Những danh y có thể mời được hắn đều đã mời cả rồi, thật sự không còn cách nào khác. Hắn chuyển sang ngủ ở gian ngoài phòng ngủ lớn của mẫu thân, gian trong là Lý thị và Anh Cô nghỉ ngơi. Mỗi đêm hắn đều thức dậy vài lần để vào thăm mẹ, gặp lúc bà mất ngủ thì ngồi lại trò chuyện cùng bà.

Ngày mười lăm tháng bảy là lễ khánh đản Địa Quan Đế Quân. Lý thị nhất quyết bảo con trai đến Tiền Đường tham dự đại lễ của Thiên Sư đạo do Đỗ Tử Cung chủ trì. Trần Thao Chi không dám trái ý mẹ, sáng sớm đi rồi chiều tối trở về, ngay cả chỗ Đinh Ấu Vi cũng không ghé qua.

Đến cuối tháng bảy, bệnh phong hàn của Trần mẫu mới khỏi hẳn. Nhìn dáng vẻ ngày càng suy nhược của bà, Trần Thao Chi biết mình không thể tới Hoa Đình thực hiện lời hẹn với Lục Uy Nhị nữa. Đi đi về về nhanh nhất cũng mất tám ngày.

Hắn bèn viết một bức thư, gửi theo Lai Đức và Nhiễm Thịnh cùng bức tranh 《Thụy Tuyết Thưởng Hoa Đồ》 có vẽ Lục Uy Nhị và hoa sơn trà mang tới Hoa Đình.

Về phần sợi dây đỏ mà Lục Uy Nhị từng nói muốn nhận từ tay hắn, bởi hắn không thể tự mình đi nên cũng không gửi nữa.

Mồng một tháng tám, Lai Đức và Nhiễm Thịnh lên đường.

Nhưng mãi tới Tết Trung thu ngày mười lăm tháng tám vẫn chưa thấy hai người quay về.

Ngắm vầng minh nguyệt giữa đêm Trung thu, Kinh Nô không khỏi sốt ruột, bèn tới hỏi Trần Thao Chi.

Trần Thao Chi đáp:

"Hai người họ hẳn là lại tới Ngô Quận rồi. Chắc một hai hôm nữa sẽ về."

Đúng lúc ấy ngoài cổng ổ bảo vang lên tiếng đập cửa, rồi giọng oang oang của Nhiễm Thịnh:

"Kinh thúc, mở cửa! Ta với Đức ca về rồi."

Kinh Nô mừng rỡ chạy đi mở cửa.

Nhiễm Thịnh vừa vào đã nói:

"Để kịp về nhà đón Trung thu, hôm nay bọn ta đi liền một trăm năm mươi dặm, quả thật hơi mệt."

Lai Đức và Nhiễm Thịnh không kịp nghỉ lấy sức đã theo Trần Thao Chi vào thư phòng.

Lai Đức lấy ra một gói đồ, trả lại bức thư và bức tranh mà Trần Thao Chi gửi cho Lục Uy Nhị, rồi nói:

"Lục tiểu nương tử không ở Hoa Đình."

Hắn lại lấy ra một phong thư khác:

"Đây là thư Lục tiểu nương tử nhờ Lưu lang quân chuyển lại cho tiểu lang quân."

Nhiễm Thịnh tiếp lời:

"Mồng sáu chúng ta tới Hoa Đình. Quản sự trang viện nói Lục tiểu nương tử không có ở đó, nên chúng ta lại đi Ngô Quận gặp Lưu lang quân. Lưu lang quân bảo huynh trưởng của Lục tiểu nương tử bệnh nặng. Lục Thái thú đã bỏ hết công vụ, ngày đêm tìm danh y chữa bệnh cho con trai. Lá thư này Lục tiểu nương tử đã giao cho Lưu lang quân từ trước. Hiện Lục phủ rất bận rộn, chúng ta bàn với Đức ca rồi quyết định không đưa thư và tranh vào nữa."

Trần Thao Chi đọc thư xong, mày nhíu chặt.

Hắn nói:

"Lai Đức, Tiểu Thịnh, hai người làm rất đúng. Vất vả cho các ngươi rồi, mau xuống dùng cơm đi."

Sau khi hai người lui ra, Trần Thao Chi ngồi trầm mặc trong thư phòng.

Lục Nạp chỉ có một trai một gái, yêu quý như báu vật. Lục Trường Sinh từ lâu vì dùng Ngũ Thạch Tán mà bệnh tật liên miên, thân thể gầy yếu. Lần này bệnh cũ tái phát, e rằng lành ít dữ nhiều. Ngay cả Dương Thái Y trước đó nhắc đến tình trạng của Lục Trường Sinh cũng chỉ biết lắc đầu.

Lục Uy Nhị từ nhỏ đã mất mẹ, nay huynh trưởng cũng có nguy cơ không qua khỏi. Sinh mệnh nơi thế gian này quả thật mong manh biết bao.

Nghĩ đến phụ mẫu của mình ở cả hai đời, Trần Thao Chi càng thấu hiểu thứ tình cảm sâu nặng và nỗi bi thương của con người thời Ngụy Tấn. Mỗi người đều mang trong lòng những nỗi niềm riêng, không biết thương tiếc thế nào cho đủ, cũng chẳng biết an ủi ra sao.

...

Năm ngày sau Tết Trung thu, Trần Thượng lại từ Kiến Khang trở về, mật đàm với Trần Thao Chi trong thư phòng.

Trần Thượng nói:

"Thập lục đệ, lần này ta trở về là để mời đệ tới Kiến Khang. Đệ nhất định phải đi một chuyến."

Trần Thao Chi hỏi:

"Tam huynh, chuyện khôi phục sĩ tịch có tin tức gì rồi sao?"

Trần Thượng đáp:

"Lần này xin phục hồi sĩ tịch có sáu họ, gồm Trần thị Tiền Đường, Mai thị Nhữ Nam, Tôn thị Lang Gia, chi nhánh Trịnh thị Huỳnh Dương, chi nhánh Lưu thị Chư Thành và chi nhánh Lư thị Phạm Dương.

Đại Tư Đồ Tư Mã Dục đã tiếp kiến các tộc trưởng của sáu họ, lại triệu tập Thượng thư bộ Từ, Thượng thư Tả Dân và Giả Lệnh Sử phụ trách gia phả cùng bàn bạc, sau đó tâu xin hoàng đế quyết định.

Hoàng đế hạ lệnh để Đại Tư Đồ triệu tập các Đại Trung Chính các châu tiến hành thẩm định. Người tán thành và phản đối gần như ngang nhau.

Phe phản đối cho rằng quy củ không thể thay đổi. Nếu không thì sự phân biệt giữa sĩ tộc và thứ tộc còn ý nghĩa gì? Tôn nghiêm của sĩ tộc ở đâu?

Ngược lại, phe tán thành nói sáu họ này vốn là sĩ tộc phương Bắc. Sau khi Nam độ, vì việc khảo hạch không thỏa đáng nên mới bị giáng thành hàn môn.

Trong đó Mai thị Nhữ Nam và Tôn thị Lang Gia là cả tộc di cư xuống Nam, do tới Giang Nam muộn nên không có chỗ đứng, không mưu được chức quan, bởi vậy trở thành thứ tộc.

Còn Trần thị Dĩnh Xuyên, Lưu thị Chư Thành, Lư thị Phạm Dương và Trịnh thị Huỳnh Dương chỉ là các chi nhánh phía Nam. Dòng chính vẫn ở phương Bắc, thậm chí đã được Phù thị và Mộ Dung thị trọng dụng.

Vì thế nên khôi phục địa vị sĩ tộc cho họ để biểu thị rằng hoàng quyền ở Giang Tả mới là chính thống, cũng là để thu phục lòng người phương Bắc, khiến càng nhiều người quy thuận hơn."

Trần Thao Chi gật đầu:

"Xem ra trong triều vẫn có không ít người hiểu chuyện, không phải ai cũng một mực cố thủ sự phân biệt sĩ thứ."

Trần Thượng nói:

"Nhưng người cố chấp vẫn chiếm đa số. Nếu không có Đại Tư Mã Hoàn Ôn cử thư ký Viên Hồng tới gặp Đại Tư Đồ Tư Mã Dục, chuyện khôi phục sĩ tịch này e đã chìm vào quên lãng rồi.

Đại Tư Mã có uy vọng rất lớn. Ông ta đề nghị sáu họ Trần, Mai, Trịnh, Lư, Lưu, Tôn mỗi họ cử một người xuất sắc nhất tới Kiến Khang, để Đại Tư Đồ cùng các Đại Trung Chính của mười tám châu trực tiếp xét duyệt.

Họ sẽ xem trong đám tử đệ của sáu họ này có thật sự có tài năng xuất chúng, đức hạnh cao quý hay không, rồi căn cứ vào kết quả để đánh giá ưu khuyết của sáu họ, cuối cùng quyết định họ có đủ tư cách phục hồi sĩ tịch hay không."

Nói tới đây, Trần Thượng tha thiết nhìn Trần Thao Chi:

"Thập lục đệ, đây chính là thời cơ tuyệt hảo để đệ dương danh tại Kiến Khang.

Đề nghị của Đại Tư Mã hẳn là xuất phát từ chủ ý của Si Tham Quân. Ông ấy vô cùng coi trọng tài học của đệ, từng nói trong lớp trẻ Giang Tả hiện nay chỉ có Tạ Huyền, Vương Hiến Chi, Cố Khải Chi và Trần Thao Chi là nổi bật nhất.

Nếu lần này đệ tới Kiến Khang, Trần thị Tiền Đường chúng ta không được khôi phục sĩ tịch cũng khó."